Teknolojinin ve ekranların hayatlarımızda giderek daha fazla yer almasıyla birlikte, erken yaşlarda ekrana maruz kalma süresinin çocuk gelişimi üzerindeki etkilerini göz önünde bulundurmak önemlidir. Aşağıda, küçük çocuklar için ekran süresi hakkında bilmeniz gereken beş önemli şey ve çocuğunuzun ekran süresi çağında gelişimini desteklemek için bazı öneriler yer almaktadır.
- Ekran süresi, gelişimsel dönüm noktalarındaki gecikmelerle bağlantılıdır.
Son araştırmalar, çocukların iki ve üç yaşlarında maruz kaldıkları ekran süresi miktarı ile üç ve beş yaşlarındaki gelişimleri arasında doğrudan bir ilişki olduğunu göstermektedir.
İki ve üç yaşlarında daha fazla ekran süresi, üç ve beş yaşlarında dil gelişimi ve ince motor becerilerinin gelişimi gibi gelişimsel dönüm noktalarına ulaşmada gecikmelere neden olabilir.
Ne yapabilirsiniz: Çocuğunuzun; çocukların hayal gücünü, yaratıcılığını, karar verme ve problem çözme becerilerini geliştirmelerine yardımcı olan oyunlar oynaması için ortam oluşturun. Yapılan araştırmalar, oyunun, çocukların gelişimleri boyunca bilişsel, fiziksel, sosyal ve duygusal refahlarına katkıda bulunduğunu göstermiştir.
- Küçük çocukların çoğunun ekran süresi pediatrik yönergeleri aşmaktadır.
Pediatrik olarak, iki yaşından önce çocukların ekrana maruz kalmaması ve iki yaşından itibaren günde en fazla bir saat kontrollü bir şekilde ekran karşısında vakit geçirmeleri önerilmektedir. Günümüzde bu önerilere çok uyulamamaktadır. Son bir rapora göre, 8 yaş ve altı çocuklar günde ortalama 2 saat 19 dakika ekran karşısında vakit geçirmektedirler.
Ne yapabilirsiniz: Kendi ekran sürenizi kontrol edin ve örnek olun. Küçük çocuklar sünger gibidir, bilgiyi emer ve ebeveynlerinin ve başkalarının etraflarında yaptıklarını duyup, gördükleri davranışları taklit ederler. Bu nedenle, özellikle çocukların etrafındayken kendi ekran kullanımınızı sınırlamanız önemlidir. Ekran olmadan, etkileşime girmek ve bağ kurmak için çocuklarınızla beraber olmanız, sizi çocuklarınıza daha yakın olmanızı sağlayacak ve sizi onlarla daha bağlantılı hale getirecektir.
- Teknolojinin varlığı çocukların uykusunu ve ebeveynlerin onlara kitap okumaya harcadıkları zamanı azalttı. Yapılan araştırmalar akıllı telefonlar, tabletler ve dizüstü bilgisayarlar gibi teknolojiler çocukların aldığı uyku miktarını ve ebeveynlerin küçük çocuklarına kitap okumaya harcadıkları zamanı azalttığını gösterdi. Ebeveynler ayrıca çocuklarına kitap okumak yerine bir cihaz sunmayı tercih edebilirler.
Ne yapabilirsiniz: Yatmadan önce ekran süresini sınırlayın. Işık yayan cihazlar uyku ritimlerini bozarak uyuma zorluğuna neden olur. Bu hem yetişkinler hem de küçük çocuklar için önemlidir! Çocuklarınıza kitap okuyun ve onlarla aktif olarak etkileşim kurun. Bebekler, ebeveynlerinin ve ona bakım verenlerin yüz ifadelerini deneyimleyerek duygusal bağlanma stillerini geliştirirler. Çocuklarla birlikte okumak, duygusal bağlar geliştirmede, dil gelişimini ve okuryazarlığı teşvik etmede önemli bir rol oynar.
- Ekranların sık sık bebek bakıcısı veya emzik gibi kullanılıyor olması, çocukların kendi kendilerini regüle etme becerisini öğrenmelerini engelliyor.
Dijital cihazlar genellikle çocukları yatıştırmak için birer araç olarak kullanılıyor. Ancak bu, çocukların yalnız kalmayı, bağımsız olarak oynamayı ve sakinleşmeyi öğrenme becerilerini sınırlandırıyor. Dijital cihazlar çocukları sakin ve sessiz tutmada etkili olsa da, çocuklara güçlü duyguları nasıl tanımlayacakları ve onlarla nasıl başa çıkacakları ve can sıkıntısını yönetmek için aktiviteler bulmalarını zorlaştırmaktadır.
Ne yapabilirsiniz: Çocuklarınızı ekransız olarak bağımsız oyun oynamaya teşvik edin ve destekleyin.
- Mobil uygulamalar iddia edildiği kadar eğitici olmayabilir ve bazıları öğrenmeyi engelleyebilir.
Örneğin, yapılan araştırmalar e-okuyucular ve tabletlerdeki eğitimlerin çocukların anlama ve hikâyeyi takip etme becerilerini etkilediğini göstermektedir. Ekran süresi bire bir etkileşim ve öğretimin yerini tutmaz. Araştırma ayrıca çocukların yakın bağları olan bakıcılarla etkileşime girdiğinde ve onlar tarafından eğitildiğinde dil gelişiminde daha büyük kazanımlar olduğunu göstermektedir.
Ne yapabilirsiniz: Yüz yüze iletişim kurmak dil gelişimi için kritiktir. Araştırmalar dil becerilerini geliştirenin yolunun, pasif dinleme, tablet veya akıllı telefon ekranıyla tek yönlü etkileşimden ziyade iki yönlü iletişim olduğunu göstermektedir.